يكي از بخشهاي ارتباط مؤثر ، ناتوانايي يا توانايي شخص در " ابراز وجود  " است ؛ تاكنون تعاريف بسياري از ابراز وجود وجود شده است كه به دو تعريف اصلي و مهم اشاره مي شود :

-          ابراز وجود ، شامل گرفتن حق خود و ابراز عقايد ، احساسات و افكار خويش به طور مستقيم و صادقانه است ؛ به نحوي كه حقوق ديگران نيز محترم شمرده شود .

-          رفتاري كه شخص را قادر مي سازد منافع خويش را تشخيص دهد ، بر اساس آن عمل كند ، بدون اضطراب جدي بر خود حق خود پاي بفشارد ، احساسات واقعي خود را صادقانه بيان دارد و بدون فراموش كردن حقوق ديگران حق خود را مطالبه و اعاده كند .

مهارت قاطعيت (ابراز وجود) يكي از انواع ارتباطات اجتماعي و روابط بين فردي است .

مهارت قاطعيت  (يا رفتار قاطعانه ) رفتاري است كه بدان وسيله فرد بتواند طادقانه و با راحتي علائق و احساسات خود را بيان كند و بدون اضطراب بر نظرات خود ايستادگي نموده و بدون تخطي به حقوق ديگران ، حقوق شخصي خود را تاٌمين كند .

رفتار قاطعانه متفاوت از خجالت و كمرويي است . در حالت خجالت و كمرويي فرد با لحن تؤام با معذرت خواهي ، افكار ، احساسات و حقوق خود را اظهار مي كند يا آنها را به هيج وجه بيان نمي كند ، به گونه اي كه به راحتي مورد بي توجهي قرار مي گيرند . فرد با شك و ترديد و متزلزل صحبت مي كند ، صداي آهسته اي دارد ، زود تسليم مي شود ، از موضاعات اجتناب مي كند و خود را پايين تر از ديگران مي داند .

در رفتار قاطعانه ، فرد با ملاحظه ديگران ، بر ديدگاه خود ايستادگي مي كند ، نظرات خود را به صورت آشكار بيان مي كند ، صداي محكمي دارد ، به راحتي به صورت فرد ديگر نگاه مي كند ، به موضوعات مهم مي پردازد ، خود را در برابر ديگران تسليم نمي داند ، نه به كسي صدمه مي زند و نه اجازه مي دهد  كه به او صدمه زده شود .

مهارت قاطعيت  قابل  آموزش است و فرد مي آموزد كه چگونه با فشارهاي ديگران براي انجام رفتارهاي ناسالم مقاومت كند. با اين حال بايد بدانيم كه تمرين و تكرار رمز آموختن رفتار قاطعانه است .

توانايي  نه گفتن  به تقاضاها  و درخواستهاي ديگران در مواقعي كه مواقعاٌ قصد مخالفت داريم به يكي از كاربردهاي مهارت قاطعيت  ( ابراز وجود ) در امور روزانه ما اشاره دارد .

در ادامه چند روش را براي  " نه گفتن " مرور مي كنيم  :

تهيه و تنظيم : مريم اميني

 

روش

 

•        فقط  گفتن " نه "

•        گفتن " نه " همراه با توضيح

•        بهانه آوردن

•        پشت گوش انداختن

•        عوض كردن موضوع

•        رو كم كني (خلع سلاح كردن )

•        دور شدن

•        بي اعتناي

•        اجتناب از موقعيت

 

•        استفاده از طنز و شوخي

 

•        دادن اين احساس به فرد مقابل كه او موضوع را بهتر مي داند

•        مطرح كردن گروه بندي متفاوت

•        سي دي خش دار 

 

 

مثال

 

•         "نه " يا "نه" متشكرم

•         "نه " متشكرم  نه من سيگار نمي كشم

•         نه متشكرم من الان عجله دارم

•         نه متشكرم شايد يك وقت ديگر

•         گفتن نه و سپس درباره موضوع ديگي صحبت كردند : نه متشكرم .راستي فيلم ديشب را ديدي

•         تكرار نه با شيوه هاي متفاوت : نه متشكرم ، نه ، نه علاقه اي ندارم

•         گفتن نه سپس دور  شدن

•         ناديده گرفتن شخص مقابل

•         اجتناب از هر مؤقعيتي كه شما در آن احتمال مي دهيد كاري را انجام دهيد كه مايل نيستيد

•         "من به مواد حسا سيت دارم "

•         "من تو را با هوش تر از آن مي دانم كه مواد مواد مصرف كني "

•         "من و دوستانم هيچ وقت طرف مواد نمي رويم "

•        تكر ار يك عبارت خاص در مقابل دعوت دوستان به مصرف مواد مثل " من اهل مواد نيستم و تكرار در برابر اصرار ديگران